Her geçen gün büyüyen hacmi ve sektöre girmenin görece daha kolay oluşu ile elektronik ticaret artık günlük hayatın vazgeçilmezi haline geldi. Türkiye’de e-ticaret hacmi 2024 yılında bir önceki yıla göre ,7 artarak 3 trilyon Türk lirasını aştı.(Bkz.) İşlem sayısı ise 5 milyar 910 milyon adet olarak gerçekleşti. Buna karşılık Perakende e-ticaret hacmi ise 2024 yılında bir önceki yıla göre ,7 artarak 1 trilyon 619 milyar Türk lirasına ulaştı. Perakende e-ticaret işlem sayısı ise bir önceki yıla göre ,1 artış göstererek 1 milyar 850 milyon adet olarak gerçekleşti. Bu yazımızda elektronik ticareti düzenleyen mevzuatlar ve bu alanda faaliyet gösteren firmaların dikkat etmesi gerekenlere değineceğiz.
Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
23/10/2014 tarihinde yayımlanan ve 01/05/2015 den beri yürürlükte olan 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun, Türkiye’de elektronik ticaretin düzenlendiği en temel mevzuatlardan biridir. Kanun temelde, elektronik ticaret hizmet sağlayıcı, aracı hizmet sağlayıcı ve tüketiciler arasındaki üçlü ilişkide, tüketiciyi bilgilendirme, sipariş oluşturma adımları gibi temel konuları tanımlamaktadır.
Bunun yanı sıra ticari ve elektronik ileti gönderilebilmesi için izin ve bunların içeriği, tüketiciye yapılacak bilgilendirmenin asgari unsurları, hukuka aykırı içerikler ve elektronik ticaret lisansı gibi temel ve çerçeve hükümleri içermektedir.
Kişisel Verilerin Korunması Kanun
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK), elektronik ticaret faaliyetlerinde kullanıcıların kişisel bilgilerinin işlenmesi, saklanması ve paylaşılması süreçlerini düzenleyerek hem tüketicinin gizliliğini korur hem de veri sorumlularına önemli yükümlülükler getirir. E-ticaret yapan işletmeler, kullanıcıdan veri toplarken açık rıza almak, verileri yalnızca belirli ve meşru amaçlarla işlemek, güvenli şekilde saklamak ve gerektiğinde silmekle yükümlüdür. Ayrıca, ticari elektronik iletilerin gönderiminde KVKK ile 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun birlikte uygulanır; bu nedenle işletmeler, hem veri işleme hem de ileti onayı açısından uyumlu bir sistem kurmalıdır. Aksi hâlde idari para cezaları ve itibar kaybı riski doğabilmektedir.
Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun
Fundamentally, the Law on the Protection of Consumers (TKHK) aims to ensure that consumers engage in electronic commerce activities in a safe, transparent, and informed manner. E-commerce businesses are obliged to provide consumers with clear and accurate information prior to the sale regarding matters such as price, right of withdrawal, delivery, warranty, and return conditions. Failure to enable the exercise of the right of withdrawal, engaging in misleading advertising, or neglecting post-sale obligations may result in administrative sanctions and liability for damages. Therefore, e-commerce businesses must establish contractual and informational procedures in compliance with the provisions of the TKHK.
Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği
The Regulation on Distance Contracts governs the contractual relationship between the seller and the consumer in transactions conducted through electronic commerce and contains detailed provisions aimed at protecting consumers. Under this regulation, e-commerce businesses are obliged to provide consumers, prior to the sale, with clear, comprehensible, and easily accessible information regarding the essential characteristics of the product, the total price, delivery period, right of withdrawal, and return conditions. No payment may be requested from the consumer before the order confirmation is obtained. Furthermore, consumers have the right to withdraw from the contract within 14 days without providing any justification. In this regard, it is essential to first determine whether the products to be traded electronically fall within the scope of this regulation. Likewise, the right of withdrawal is not absolute, as there are certain categories of products exempt from this right. Therefore, it is advisable to seek professional assistance before commencing sales in order to ensure full compliance.
Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı Ve Elektronik Ticaret Hizmet Sağlayıcıları Hakkında Yönetmelik
Elektronik ticaret, doğrudan hizmet sağlayıcının kendi ürünlerini kendi platformunda satması ile gerçekleşebileceği gibi, aracı platformların kullanılarak ürün satılması şeklinde de gerçekleşebilir. Bu bağlamda da bu yönetmelik e-ticaret aracı hizmet sağlayıcıları ile, asıl ürün satıcısı olan e-ticaret hizmet sağlayıcılarının arasındaki ilişkiyi, aracı hizmet sağlayıcılarının uyması gereken kanuni yükümlülükler ve aracı hizmet sağlayıcı ile hizmet sağlayıcı arasında yapılması gereken sözleşmenin asgari unsurları gibi konuları düzenlemektedir. Bu sözleşmelerin asgari unsurları mevzuatta belirli olsa da genel hükümlerden kaynaklı olarak bazı ek yükümlülüklerin sözleşmeye eklenmesi de gerekmektedir.
Genel olarak e-ticaret mevzuatı, temel diğer hukuki metinlerden (borçlar kanunu, ticaret kanunu vb.) ayrı ve bağımsız bir mevzuat değildir. Bu bakımdan elektronik ticaret ile iştigal edecek işletmelerin öncesinde tümden bir mevzuat incelemesi yapması, satılacak ürünleri ve prosedürleri bunlara uygun olarak belirlemesi gerekmektedir. Pek tabi bu konuda bir profesyonel ile çalışmak faydanıza olacaktır.
